Update dierziekten en dierenwelzijn internationaal LTO Nederland 28 maart 2011
Inhoud van deze update:
1. COPA-COGECA werkgroep diergezondheid en –welzijn vergadering 30 maart 2011
2. Mond- en klauwzeer (Bulgarije, Turkije, Zuid-Afrika en Oost-Azië)
3. Afrikaanse varkenspest: situatie in Rusland zorgelijk
4. Vogelgriep: gestage stroom van meldingen van uitbraken
5. Afrikaanse paardenpest – grote problemen in Zuid-Afrika
6. Blauwtong: meerdere EU-landen vragen vrij-status aan na twee zonder uitbraken
7. Bijengezondheid op internationale agenda’s
8. Elektronische identificatie en registratie
9. Diergeneesmiddelen en antibioticaresistentie: EMA werkt aan strategie 2011-2015
10. Inspectietarieven: harmonisatie in Europa?
11. Klonen van dieren: Europees Parlement ligt dwars
12. EU-dierenwelzijnsproject Econwelfare nadert afronding
13. EU denkt na over opleidingseisen dierenartsen
14. Europese samenwerking bij programmering en aansturing onderzoek
15. En verder… hoe deden de farmaceutische bedrijven het in 2010?
Op de internationale agenda:
30 mrt: COPA-COGECA werkgroep diergezondheid en –welzijn, Brussel (LTO aanwezig).
6-8 april: bijeenkomst van Chief Veterinary Officers (CVOs) van de EU, Budapest
6-8 april: voorjaarsbijeenkomst van de International Poultry Council, Rome
Klik hier voor meer informatie
11-14 april: jaarbijeenkomst EU-project EPIZONE met symposium vectorziekten, Arnhem
11 mei: bijeenkomst van Chief Veterinary Officers (CVOs) van de EU, Brussel
11 mei: slotbijeenkomst EMIDA (Europees onderzoek coördinatieproject, met belanghebbende
partijen en een onderzoekstrategieworkshop, Londen
partijen en een onderzoekstrategieworkshop, Londen
13 mei: LTO Integrale Portefeuille Diergezondheid, Wageningen
13-15 mei: internationale conferentie over diergeneeskundig onderwijs in Lyon, Frankrijk.
Klik hier voor meer informatie
Klik hier voor meer informatie
16-22 mei: Europese week van de diergeneeskunde
19-20 mei: EU conferentie crisismanagement in de voedselketen. Klik hier voor meer informatie.
22-27 mei: jaarvergadering van de OIE, Parijs (LTO aanwezig)
25-26 mei: World Poultry Conference, Brussel. Klik hier voor meer informatie.
8-10 juni: OIE ad hoc werkgroep over dierenwelzijn in de vleesveehouderij, Parijs.
Klik hier voor meer informatie.
Klik hier voor meer informatie.
12-15 juni: Internationaal symposium over nieuwe en terugkerende varkensziekten, Barcelona.
17 juni: adviesgroep DG Sanco (LTO aanwezig)
21 juni: bijeenkomst van Chief Veterinary Officers (CVOs) van de EU, Brussel
20-22 juni: OIE ad hoc werkgroep over antibioticaresistentie, Parijs.
21-23 juni: OIE-werkgroep dierenwelzijn, Parijs. Klik hier voor meer informatie.
27 juni-1 juli: SPS Commissie (inzake Sanitaire and Fytosanitaire maatregelen),
Geneve. Klik hier voor meer informatie.
28-30 juni: OIE ad hoc groep mond en klauwzeer, Parijs.
30 juni-1 juli: dierenwelzijn bij de slacht (Humane Slaughter Association Centenary
International Symposium), Portsmouth, Verenigd Koninkrijk.
Voor meer informatie klik hier.
3-7 juli: ISAH Congress 2011, „Animal Hygiene and Sustainable Livestock Production”,
4-9 juli: Vergadering van de Codex Alimentarius Commission, Geneve, Zwitserland.
19-21 juli: OIE ad hoc werkgroep klassieke varkenspest, Parijs
26-28 juli: OIE ad hoc werkgroep bijenziekten, Parijs
29 aug-2 sept: OIE wetenschappelijke commissie dierziekten, Parijs
30 aug-1 sept: OIE ad hoc werkgroep zoönotische parasieten, Parijs.
Klik hier voor meer informatie:
12-23 sept: OIE Commissie voor diergezondheid standaarden, Parijs.
29-30 sept: OIE regionaal seminar over ‘communicatie’, Praag, Tsjechië.
11-14 oktober: wereld diergeneeskundig congres in Kaapstad, Zuid-Afrika.
Klik hier voor meer informatie.
Klaas Johan Osinga, LTO diergezondheid en -welzijn internationaal
- COPA-COGECA werkgroep diergezondheid en -welzijn 30 maart 2011
De werkgroep vergadert twee maal per jaar. Op 30 maart staan onder andere op de agenda:
- Mond- en klauwzeer in Bulgarije en Turkije
- Stand van zaken voorbereidingen EU diergezondheidswet. Op dit moment lopen er werkgroep overleggen met de lidstaten en werkt de Commissie aan een impactanalyse. Het voorstel, samen met twee andere (plantgezondheid en inspecties) wordt nog steeds in maart 2012 verwacht.
- Stand van zaken voorbereidingen EU strategie dierenwelzijn 2011-2015 Herziening van diergeneesmiddelenwetgeving Vervolg publicatie TSE road map (diermeel, verhoging leeftijdsgrens voor testen van gezonde runderen per 1 juli)
- Onderzoek: Europese samenwerking DG Onderzoek, ministeries van landbouw en productschappen
- Welfare Quality II (schapen, geiten, eenden, kalkoenen, paarden en vis, zie ook) presentatie door de projectleider Prof. Zanella - Scottish Agricultural College
- Discussie over de invoering van het EU diertransportwetgeving (1/2005)
- De meeste van deze punten komen elders in deze nieuwsbrief aan de orde.
- Mond- en klauwzeer (Bulgarije, Turkije, Oost-Azië, Zuid-Afrika)
Een dag voordat de Europese Commissie gepland had bepaalde maatregelen voor Bulgarije op te heffen, rapporteerden de Bulgaarse autoriteiten nieuwe vondsten van mond- en klauwzeer in het zuidoosten van het land. In eerste instantie ging het om een vondst van antilichamen in 12 stieren in een beslag van 143 runderen, ruim 40 km ten westen van waar in januari mkz was gevonden. Dit werd op 26 maart gevolgd door meldingen van mkz in schapen drie bergdorpen iets noordelijker gelegen nabij Sredetz in de regio Burgas. Alles wijst er op dat mkz-virus in dit deel van Bulgarije circuleert, en dat dit structureel is. Verder is het zeer aannemenlijk dat de bron van de besmettingen Turkije. Hoe het virus de grens met de EU oversteekt, is niet duidelijk, maar het kan gaan om smokkel, wilde dieren (wilde zwijnen, herten, berggeiten) of verspreiding via de lucht. Volgens mediaberichten hebben in de regio Strandzha Bulgaren op 27 maart gedemonstreerd tegen de ruimingen en gepleit voor vaccinatie. Ondertussen is het onduidelijk in hoeverre Turkije meewerkt aan de mkz-bestrijding. Er is gebrek aan informatie over de mkz-situatie in Turkije en het middenoosten. 300 Bulgaarse veehouders uit de regio Strandzha protesteerden op 26 maart tegen de ruimingen.
Mkz zorgt momenteel ook voor problemen in Zuid-Afrika (KwaZulu-Natal) en Noord-Korea. In Zuid-Afrika heeft dit de export van rundvlees en zuivel stilgelegd, voor het eerst sinds 2001. In Noord Korea is het een regelrechte bedreiging van de voedselvoorziening, ook al worden dieren hier niet geruimd.
In Zuid Korea, ondertussen, lijkt mkz dankzij de algemene vaccinatiecampagne (8 miljoen dieren geënt) nu onder controle. Hier waren in eerste instantie ongeveer 2 miljoen dieren geruimd. De totale kosten van de laatste mkz-crisis in Zuid-Korea worden becijferd op 3,4 miljard US dollar, exclusief het effect van de voedselprijsstijgingen als gevolg van de ruimingen. En hiermee is het onzinnige van ‘stamping out’ als methode van dierziektenbestrijding in de 21e eeuw nogmaals aangetoond.
Grote aantallen mkz-vaccins zijn de laatste maanden door Zuid Korea aangekocht, waaronder vaccins die in Nederland, België en Engeland in voorraad lagen. Klik hier voor een overzicht van mkz-vaccinproducenten.
- Afrikaanse varkenspest
Rusland heeft opnieuw melding gedaan van een uitbraak van Afrikaanse varkenspest in de regio Sint Petersburg. Dit kan er op wijzen dat de dierziekte zich nu echt in dit gevestigd heeft, nadat er al jarenlang sprake is van uitbraken op de Kaukasus (Armenië, Georgië en Rusland). Recent was er ook een melding uit centraal Rusland. Klik hier voor een overzicht. Tegen deze ziekte is geen vaccin beschikbaar.
Rusland heeft ook melding gedaan van uitbraken van klassieke varkenspest in wilde zwijnen in Ugransky in Smolenskaya oblast, westelijk van Moskou en nabij de grens met Wit Rusland.
De Europese Commissie heeft de nodige zorgen over de dierziektensituatie in Rusland en dan vooral op kleine bedrijven. Vooral in Zuid-Rusland is de situatie zorgelijk. Ook met betrekking tot NCD en vogelgriep is er veel aan de hand. Met aanbevelingen uit EU-missies wordt ogenschijnlijk niets gedaan. Daarbij lopen er moeizame discussies met Rusland over de export van Europese producten. Klik hier voor meer informatie over de relatie EU-Rusland.
- Vogelgriep – voortdurend uitbraken
Met de regelmaat van de klok blijven uitbraken van vogelgriep in mensen en vogels gemeld worden. De laatste weken zijn rapporten gemeld uit Egypte (humaan), Indonesië (humaan), Hongkong, India, Bangladesh (humaan),Japan, Taiwan, Israel en Zuid Korea.
- Afrikaanse paardenpest (Zuid-Afrika)
De verspreiding van Afrikaanse paardenpest is in Afrika sterk seizoensgebonden doordat de insecten die het virus kunnen verspreiden, vooral actief zijn tijdens het regenseizoen. Op dit moment slaat de ziekte in Zuid-Afrika echter heel hard toe met naar verluidt meer dan 400 dode paarden per dag. Van de besmette paarden sterft naar schatting 65%. Er zijn (levende) vaccins beschikbaar en paarden worden in Zuid Afrika en elders in Afrika volop ingeënt tegen de ziekte. De Europese Commissie heeft de import van paarden uit Zuid-Afrika op 9 maart jongstleden stilgelegd. Klik hier voor meer informatie.
- Blauwtong – terugkeer naar vrijstatus
Nu het blauwtongvirus al enkele jaren weinig of niet meer gevonden wordt in Noordwest-Europa, overwegen EU-landen om de zogenaamde vrijstatus weer aan te vragen. België gaat dit waarschijnlijk dit najaar doen. Ook het Verenigd Koninkrijk, Zweden en Denemarken zijn bezig met de aanvraag. Overigens staat de laatste wijziging in EU-wetgeving aan EU-landen toe om tegen blauwtong te enten in vrije gebieden. Geënte dieren kunnen verhandeld worden. Er komen ook een definitie voor vector-vrije stallen en regels voor het gebruik van insecticiden en voor handel in drachtige dieren afkomstig uit zones waar BT-8 circuleert.
- Bijen op de onderzoeks- en beleidsagenda’s
De bescherming van de gezondheid van bijen staat stevig op internationale agenda’s van o.a. EU en OIE. De Europese Commissie heeft een ‘communicatie’ gepresenteerd over bijengezondheid. COPA-COGECA speelt hierin een belangrijke rol en vraag om monitoring van bijengezondheid, meer onderzoek, training van dierenartsen en toelating van effectieve en betaalbare geneesmiddelen. Klik hier voor meer informatie.
- Elektronische identificatie en registratie
De Europese Commissie overweegt de mogelijkheden voor het gebruik van elektronische identificatie en registratie (eI&R) van rundvee. Zoals bekend is er al wetgeving voor eI&R van huisdieren, paarden, schapen en geiten. COPA-COGECA is tegen verplichte elektronische I&R. De aandacht is weer gevestigd op het feit dat grote partijen waarschijnlijk winnen bij invoering van eI&R maar de kosten voor kleine veehouders relatief hoog zijn. Een voorstel wordt dit voorjaar verwacht.
Overigens schat het Belgische voedselagentschap dat in België nog zo’n 50.000 paarden, pony’s en ezels rondlopen die niet geregistreerd zijn, hoewel de registratie van paardachtigen door middel van paspoort en ingeplante microchip verplicht is sinds begin 2010. In België zijn tot dusver 240.000 paardachtigen geregistreerd. Zij die hun dieren niet hebben geregistreerd, lopen het risico op een boete. Bovendien mogen hun dieren niet geslacht worden voor consumptie.
- Diergeneesmiddelen: strategie 2011-2015
De European Medicine Authority (EMA, een agentschap van de Europese Commissie voor toelating van geneesmiddelen), bereidt samen met CVMP (comité van de EU-lidstaten), ECDC (EU agentschap voor humane gezondheid) en EFSA (EU agentschap voor voedselveiligheid) een strategie 2011-2015 voor. Er loopt nog tot eind maart een consultatie. Belangrijke onderwerpen: resistentiebeperking zoals ESBL en MRSA (met mogelijke consequenties voor “off-label use” en de zogenaamde cascade regeling), ontwikkelingen en toelating van nieuwe middelen. LTO ondersteunt de vraag om zogenaamde smal-spectrum producten, strengere eisen aan de cascade regeling en de aandacht voor antibiotica die de meeste resistentieproblemen (kunnen gaan) geven. LTO dringt aan op de nodige spoed in dit dossier. Klik hier voor meer informatie.
- Inspectietarieven – harmonisatie in Europa?
De Europese Commissie is bezig met een herziening van de regels voor officiële inspectie in de veehouderij(producten)- en voersectoren (EU verordeningen 882/2004). Uit eerder onderzoek is al gebleken dat de lidstaten EU-wetgeving verschillend uitleggen, dat er een gebrek is aan budgetten en dat tarieven voor het bedrijfsleven niet transparant zijn en zeker niet hoe ze berekend worden. De Commissie voert nu een consultatie uit waarbij respondenten kunnen aangeven of ze een harmonisatie van tarieven op EU-niveau willen (wat voor Nederland het beste zou zijn), dan wel dit geheel aan de nationale regeringen overlaten, of (optie 3, en dit is dan meestal de meest haalbare), verbetering van het huidige systeem met bijvoorbeeld een bonus-malus systeem.
EU strategie dierenwelzijn 2011-2015
COPA-COGECA heeft gereageerd op de EU-consultatie dierenwelzijn 2011-2015. Klik hier voor deze reactie en die van vele andere organisaties. De verwachting is dat de Europese Commissie in december 2011 de strategie presenteert aan de Landbouwraad. Het is geen wetsvoorstel, dus de strategie hoeft niet ‘aangenomen’ te worden.
- Klonen van dieren
Het Europees Parlement, de Europese Commissie en de Landbouwraad proberen op 29 maart nog eens om een compromis te vinden over labeling van producten van gekloonde dieren en hun nakomelingen. De rapporteur namens het Europees Parlement, Kartika Liotard, wil dat producten van nakomelingen van klonen ook gelabeld gaan worden. De EU-landen en de Commissie willen dit niet, omdat ze dan bang zijn voor een handelsoorlog met de Verenigde Staten. Je mag in de internationale handel alleen import verbieden als er een wetenschappelijk bewijs is voor gevaar voor voedselveiligheid en diergezondheid. Het EU agentschap voor voedselveiligheid EFSA heeft aangegeven dat producten van gekloonde dieren veilig zijn voor consumptie, maar heeft wel blijk gegeven van zorg over dierenwelzijn. Een EU panel voor ethische zaken heeft zich tegen het klonen van dieren uitgesproken.
- Econwelfare
Het EU-project Econwelfare heeft o.a. als doel de economische aspecten van dierenwelzijn in beeld te brengen. Econwelfare rekent voor een aantal diersoorten een serie dierwelzijn
verbeterende maatregelen door. Aanknopingspunten daarvoor zijn de productiereglementen van de verschillende welfare labels van de dierwelzijnsorganisaties die we in het eerste deel van het onderzoek in kaart hebben gebracht. Op deze wijze zal mogelijk moeten worden wat de kosten en baten van deze maatregelen zijn. Een eventuele kostenstijging wordt dan doorberekend op zijn effecten op de handelspositie van de EU ten oprichte van concurrenten op de wereldmarkt. De coördinatie van deze economische analyses is in handen van Edward Majewski van de Universiteit van Warschau. LTO heeft er bij de projectleiding op aangedrongen om de WTO- en andere vrijhandelsonderhandelingen, en de werking van mededinging mee te nemen in het onderzoek. Econwelfare wordt in augustus afgerond.
- Eisen aan professionele kwalificaties van dierenartsen
In het kader van de nieuwe EU-diergezondheidswet wil de Europese Commissie een voorstel doen voor eisen aan dierenartsen en de erkenning door EU-lidstaten van diploma’s. Er liep tot 15 maart 2011 een consultatie. Klik hier voor meer informatie op.
Opvallend: de Europese organisatie van dierenartsen (FVE) geeft aan dat de kwaliteit van sommige Europese opleidingen onder de maat is. COPA-COGECA/LTO heeft gezegd dat minimum opleidingseisen, kwaliteit-prijsverhouding, en accreditatie van kwaliteit belangrijk is.
- Europese samenwerking bij programmering en aansturing onderzoek
LTO heeft op 23 en 24 maart namens COPA-COGECA deelgenomen aan een Europees overleg over verbetering van coördinatie van onderzoek in de melkveehouderij. Het overleg werd gefinancierd door het Britse Technology Strategy Board, en aanwezig waren behalve COPA-COGECA/LTO:
- diverse onderzoek coördinators (EU (Emida, Collaborative Working Group animal health/welfare), Denemarken (Milk Levy Foundation/Cattle Levy Fund), Nederland (Productschap Zuivel), Noord-Ierland (Ministerie van Landbouw), Ierland (Teagasc), Engeland (DairyCo) en Israel (Dairy Board))
- onderzoeksaanbieders (DLG Duitsland, Animal Task Force (samenwerking tussen een aantal universiteiten en instituten, waaronder Wageningen UR), CRPA (Italië) en Centre National de l’Economie Laitière (Frankrijk)
- fokkerij-organisaties (European Technology Platform on Sustainable Farm Animal Breeding.
Het doel is om tot komen tot betere Europese afstemming en aansturing van landbouwonderzoek. Europese landbouwministeries stemmen nu al af via de ‘Collaborative Working Group’ of CWG, maar dit staat los van mogelijke financiering van programma’s door Europese Commissie via haar ‘Framework Programme 7’ (FP7) en boeren (productschappen). Dit leidt onvermijdelijk tot duplicatie en inefficiëntie. Behalve dat men elkaar en elkaar’s werk vaak onvoldoende kent, is een belangrijke reden dat veel (aanvragen voor) programma’s te onderzoeksgedreven zijn. Dit geldt ook voor de zogenaamde Europese Technology Platforms. Zo is er sedert jaren een Technology Platform for Global Animal Health, dat geleid wordt door de farmaceutische industrie (IHAH). De individuele farmaceutische industrieën hebben nog nooit een cent hier aan bijgedragen omdat dit niet in hun belang is. De Europese Commissie erkent dit als een probleem en wil kleinere bedrijven (Small & Medium Sizes Businesses, SMEs) betere toegang tot de programma’s bieden.
LTO heeft op het overleg aangegeven dat boeren vele rollen vervullen: ze signaleren problemen vaak als eerste en vinden daarvoor praktische oplossingen op het bedrijf, ze zijn vraagbaak voor onderzoekers en – als het goed is – passen resultaten van onderzoek op hun bedrijven toe. En niet te vergeten: ze betalen voor onderzoek via productschapheffingen.
De Europese Commissie heeft een visie (“EU2020”) en op basis daarvan is een “Flagship” programma voor innovatie gelanceerd (“Innovation Union”). Daarbinnen komt er ruimte voor zogenaamde partnerships. COPA-COGECA/LTO heeft al gepleit voor een partnership voor landbouw/voeding. Dit partnership zou kunnen helpen om te komen tot een betere afstemming van Europese onderzoeksprogrammering, waarbij de boer een centrale plek inneemt. Eventuele commerciële belangen (intellectueel eigendom) moeten hierbij gewaarborgd zijn. Het nieuwe Europese Framework Programme (FP8) gaat van start in 2014.
In het overleg op 24 maart was er overeenstemming om samen te werken gericht op grote doel: een Europese structuur creëren voor betere samenwerking. Voor de korte termijn is besloten voor enkele thema’s de onderzoeksagenda’s naast elkaar te leggen. Wordt vervolgd.
- En dan nog….. hoe doen de farmaceutische bedrijven het?
De meeste farmaceutische bedrijven hebben in 2010 uitstekende resultaten behaald:
- Intervet/SPAH Diergezondheid divisie Intervet/Schering-Plough draaide een omzet van 2,94 miljard dollar (8% groei).
- Pfizer Animal Health (inclusief Fort Dodge) behaalde in 2010 3,58 miljard dollar aan inkomen, +29%.
- De eigenaar van Merial, Sanofi-Aventis, kon ook een flinke stijging van het inkomen vanuit haar diergezondheid activiteiten melden, omdat ze die niet langer met Merck hoeft te delen. De totale verkoop bedroeg 2,64 miljard dollar tegen 2,55 miljard in 2009. De winst van Merial was € 418 miljoen tegen € 241 miljoen in 2009.
- Novartis Animal Health behaalde in 2010 7% meer omzet, en bleef zo, aldus het jaarverslag van 2010, èèn van de snelst groeiende bedrijven in haar sector.
Bron: Klaas Johan Osinga
VOLG LTO NOORD
